Trong cách nói của người chơi số ở miền Nam, đầu là con số 2 chữ số của giải tám, còn đuôi là 2 số cuối của giải đặc biệt, cả hai lấy trên cùng một đài. “Đánh đầu” là đoán giải tám, “đánh đuôi” là đoán 2 số cuối giải đặc biệt, “đánh đầu đuôi” là đặt một số cho cả hai vị trí. Mỗi vị trí có 100 khả năng từ 00 đến 99, nên xác suất trúng là 1/100 cho từng vị trí. Miền Trung dùng chung cách gọi vì bảng kết quả cùng cấu trúc.
Tìm đầu và đuôi trên bảng kết quả
Bảng kết quả một đài miền Nam xếp 18 giải, trên cùng là giải tám, dưới cùng là giải đặc biệt (một số trang xếp ngược lại, nhưng tên giải không đổi). Lấy một bảng giả định làm ví dụ:
| Giải | Kết quả giả định | Phần được dùng |
|---|---|---|
| Giải tám | 47 | Đầu = 47 |
| Giải bảy đến giải nhất | 16 giải khác | Không tính cho đầu đuôi |
| Giải đặc biệt | 285916 | Đuôi = 16 |
Người đánh đầu số 47 trúng. Người đánh đuôi số 16 trúng. Người đánh đầu đuôi số 47 trúng một trong hai lượt đặt (lượt đầu), còn lượt đuôi trượt. Mười sáu giải ở giữa không có vai trò gì trong kiểu này; nếu muốn tính cả những giải đó thì là kiểu khác, gọi là bao lô.
Vì sao gọi là đầu và đuôi
Tên gọi đi theo thứ tự buổi quay. Xổ số miền Nam mở thưởng lúc 16:15 và quay từ giải nhỏ đến giải lớn: giải tám ra trước tiên, giải đặc biệt ra sau cùng. Con số xuất hiện đầu buổi thành “đầu”, con số chốt buổi quay thành “đuôi”. Cũng vì thế mà người theo dõi trực tiếp biết kết quả “đầu” chỉ sau vài phút, rồi phải chờ đến cuối buổi mới biết “đuôi”.
Cách hiểu này là quy ước truyền miệng ở phía Nam. Nó dễ gây nhầm với ba cách dùng chữ “đầu đuôi” khác, sẽ nói ở phần dưới.
Xác suất từng cách đặt
Giải tám và giải đặc biệt được quay riêng, không ảnh hưởng nhau. Từ đó tính được:
| Cách đặt (trên một đài) | Số lượt đặt | Xác suất |
|---|---|---|
| Đầu: một số cho giải tám | 1 | 1/100 = 1% |
| Đuôi: một số cho 2 số cuối giải đặc biệt | 1 | 1/100 = 1% |
| Đầu đuôi: trúng ít nhất một vị trí | 2 | 1 − 0,99² = 1,99% |
| Đầu đuôi: trúng cả hai vị trí | 2 | 1/100 × 1/100 = 0,01% |
Xác suất 1% nghĩa là theo một số ở một vị trí của một đài, trung bình 100 kỳ trúng một lần. Đầu đuôi nâng lên gần 2% nhưng là hai lượt đặt, nên tiền bỏ ra gấp đôi. Chuyện một số về cả đầu lẫn đuôi cùng đài cùng ngày thì trung bình 10.000 kỳ mới có một lần.
Miền Nam mỗi ngày mở 3 đài, thứ Bảy 4 đài; mỗi đài có đầu và đuôi riêng. Nếu lấy một số rồi dò ở tất cả các đài trong ngày:
- 3 đài, 6 vị trí: 1 − 0,99^6 ≈ 5,85%.
- 4 đài, 8 vị trí: 1 − 0,99^8 ≈ 7,73%.
Lịch đài từng ngày có trong bài lịch quay xổ số 3 miền theo thứ.
Mức trả và kỳ vọng
Lô đề nằm ngoài pháp luật nên không có mức trả thống nhất; con số hay được nhắc cho kiểu 2 số là 1 ăn 70, mỗi nơi một khác. Lấy mức đó làm ví dụ và giả sử mỗi lượt đặt 10.000 đồng:
| Cách đặt | Tiền đặt | Tiền nhận kỳ vọng | Kỳ vọng |
|---|---|---|---|
| Đầu hoặc đuôi | 10.000đ | 1% × 700.000 = 7.000đ | −3.000đ (−30%) |
| Đầu đuôi | 20.000đ | 2 × 7.000 = 14.000đ | −6.000đ (−30%) |
Đầu đuôi không “an toàn” hơn đánh một vị trí. Hai lượt đặt, mỗi lượt thiệt kỳ vọng 30%, cộng lại vẫn thiệt 30% trên tổng tiền. Mức trả phải là 1 ăn 100 thì mới hòa về dài hạn.
Có một phép so sánh với tờ vé số hợp pháp đáng biết. Vé kiến thiết miền Nam mệnh giá 10.000 đồng trúng giải tám khi 2 số cuối của vé trùng giải tám, nhận 100.000 đồng. Xác suất cũng là 1/100, nhưng tờ vé đó còn được dò tiếp ở 17 giải khác, có cả giải đặc biệt 2 tỷ đồng. Hai thứ này khác nhau về bản chất: một bên là sản phẩm do công ty xổ số nhà nước phát hành, có cơ cấu giải công bố công khai (xem cơ cấu giải thưởng miền Nam); bên kia là cá cược tự phát dựa trên kết quả.
Ba chỗ dễ nhầm với chữ “đầu đuôi”
Đề đầu, đề đuôi ngoài Bắc
Miền Bắc không có giải tám, và giải bảy ngoài Bắc có tới 4 con số 2 chữ số chứ không phải một. Vì vậy không tồn tại một “đầu” duy nhất theo nghĩa miền Nam. Ngoài Bắc, khi nói đề đầu, đề đuôi người ta thường chỉ một chữ số của đề: đầu là chữ số hàng chục, đuôi là chữ số hàng đơn vị trong 2 số cuối giải đặc biệt. Ví dụ giả định giải đặc biệt 48273: đề là 73, đầu 7, đuôi 3. Đoán một chữ số thì xác suất là 1/10, khác hẳn 1/100 của đầu, đuôi miền Nam. Cách gọi này cũng tùy nơi.
Thống kê đầu đuôi loto
Trên các trang kết quả có bảng “đầu – đuôi” liệt kê các lô theo chữ số hàng chục và hàng đơn vị. Đó là cách sắp xếp lại cả 18 hay 27 lô cho dễ nhìn, không liên quan tới giải tám. Cách lập bảng có ở bài thống kê đầu đuôi loto là gì.
Đầu của kiểu 3 số
Với kiểu 3 chữ số (xỉu chủ), “đầu” lại là giải bảy vì giải tám không đủ 3 chữ số. Cùng một chữ “đầu” nhưng chỉ hai giải khác nhau tùy đang nói kiểu 2 số hay 3 số.
Bảng so sánh nhanh
| Cách gọi | Vùng | Đối chiếu với | Xác suất |
|---|---|---|---|
| Đầu | Miền Nam, miền Trung | Giải tám (2 chữ số) | 1/100 |
| Đuôi | Miền Nam, miền Trung | 2 số cuối giải đặc biệt | 1/100 |
| Đề (đề đặc biệt) | Miền Bắc | 2 số cuối giải đặc biệt | 1/100 |
| Đề đầu | Miền Bắc | Chữ số hàng chục của đề | 1/10 |
| Đề đuôi | Miền Bắc | Chữ số hàng đơn vị của đề | 1/10 |
Nhìn bảng sẽ thấy “đuôi” miền Nam và “đề” miền Bắc thực chất là một: đều là 2 số cuối giải đặc biệt. Chỉ có “đầu” miền Nam là thứ ngoài Bắc không có tương đương.
Điều cần nhớ khi xem bảng
Giải tám và giải đặc biệt của hôm nay không phụ thuộc vào hôm qua, không phụ thuộc vào nhau, và không phụ thuộc vào đài bên cạnh. Những nhận xét kiểu “đầu hôm qua hay về đuôi hôm nay” nghe có vẻ có quy luật, nhưng với xác suất 1% cho mỗi lần đối chiếu, một năm nhìn lại vẫn sẽ tìm ra vài lần trùng hoàn toàn do ngẫu nhiên.
Trang này đăng kết quả mở thưởng và giải thích cách đọc bảng, không nhận cược. Người chưa đủ 18 tuổi không nên tham gia trò chơi ăn tiền nào, và người lớn cũng nên biết rõ con số −30% ở trên trước khi nghĩ đến chuyện đặt tiền.